Metabolizm w okresie covid-19

W zmienionej rzeczywistości, w której się znaleźliśmy ze względu na pandemię spowodowaną wirusem SARS-COV-2 zrozumiałe jest ześrodkowanie naszej uwagi na negatywnych skutkach obecnej sytuacji. Pandemia wpłynęła na każdy aspekt naszego funkcjonowania. Ponosimy skutki gospodarcze, społeczne i oczywiście psychiczne. Mierzymy się z ograniczeniem bądź regulacją naszej wolności, aktywności, zmianą planów, zablokowaniem wyborów. Odczuwamy zachwianie poczucia bezpieczeństwa, niepokój i lęk (o zdrowie, o najbliższych, lęk egzystencjalny). Reagujemy dezorganizacją zachowania, często mało celową aktywnością, spadkiem zainteresowań, zaburzeniami nastroju, osłabieniem stabilności emocjonalnej, nasileniem problemów somatycznych (głównie zaburzeniami snu i apetytu). Pojawiają się również zachowania destrukcyjne.

Przeżywamy złość, bezradność, nudę, niepewność, gniew, drażliwość. Mamy obniżoną zdolność do przeżywania i uzewnętrzniania pozytywnych emocji. Naturalną reakcją jest w tej sytuacji niepokój, ale bardzo ważne jest aby nie przerodził się w stan paniki. Najbardziej obciążone skutkami psychicznymi są osoby ze skłonnością do zaburzeń depresyjnych, lękowych i obsesyjnych (problem wzmożonej higieny, częstego mycia rąk i dezynfekcji). Szczególnie trudne w dobie zagrożenia jest poczucie braku własnego wpływu i kontroli sytuacji. Zaadaptowanie się do nowej sytuacji jest nie lada wyzwaniem. Zwłaszcza, że wymiar czasu pandemii jest trudny do określenia, a wielu specjalistów ostrzega przed trwałymi zmianami w naszym funkcjonowaniu, gdyż wirus może pozostać z nami na długo .

Czy związku z tym pozostaniemy sfrustrowani, bezwolni, pozbawieni wpływu na nasze życie? Zdecydowanie nie! Różnimy się wprawdzie zdolnościami adaptacyjnymi, ale każdy z nas ma możliwość podjęcia próby odzyskania kontroli nad częścią swojego życia. Wiele ograniczeń można potraktować jako wyzwanie w życiu, sytuacje trudne możemy ujmować jako zadanie do wykonania, szukać dróg rozwiązania. Doświadczenia wielu ludzi wskazują, że nawet traumy mogą ulec przeformułowaniu w korzyści, zyski własne.

Jak tego dokonać? Proponuje powrócić do pierwszych doznań jakie odczuliśmy w stanie wyjątkowego zagrożenia epidemicznego, lęku o utratę zdrowia lub życia. W większości z nas towarzyszyła pogłębiona refleksja, czas zadumy nad własnym życiem, nad sensem ludzkiej egzystencji, głębsze przemyślenia, przyglądanie się sobie i swojemu życiu, skierowanie uwagi do wewnątrz i rewidowanie naszych dotychczasowych priorytetów. Zdolność do refleksji to umiejętność przystanięcia i zastanowienia się nad obecną sytuacją wraz z wyciągnięciem wniosków i próbą ich zastosowania w życiu. Wykorzystajmy więc ten czas pogłębionej autorefleksji na odpowiedź co jest dla mnie ważne, czego pragnę, co będzie źródłem mojej radości, satysfakcji, przyjemności.

Jeżeli wcześniej podjęliśmy decyzję o uczestnictwie w projekcie „ W zdrowym ciele zdrowy duch-program metaboliczny dla mieszkańców AKO” z zamiarem utraty masy ciała i poprawy swojej kondycji psychofizycznej to doskonała okazja, aby utrzymać swoje plany. Nawet cząstkowa realizacja swoich zamierzeń to odzyskanie kontroli nad własnym życiem. Proszę spróbować odpowiedzieć na pytanie:

  • Jak mogę zadbać o siebie?
  • Na co mam wpływ?
  • Jakie zmiany prozdrowotne mogę wprowadzić w swoim życiu (higieniczne, zdrowotne, żywieniowe)?
  • Kto może mi pomóc?

Wierze, że odpowiedzi może być bez liku, np. mogę spróbować ćwiczyć w domu, mogę regularnie jadać, mogę zmienić nawyki żywieniowe itp. Bez wątpienia potrzebna mi motywacja. Motywacja (z łacińskiego motivus oznacza ruchomy) to stan działania. Naszym głównym wrogiem jest nic nierobienie. Mamy przecież obrany cel (nasz cel jest realny, osiągalny do zrealizowania etapowo), zapewniamy sobie wsparcie bliskich – rodziny, przyjaciół, znajomych z mediów społecznościowych i rozpoczynamy drogę małych kroków (może 5 przysiadów, może 5 minut na skakance dzisiaj?). Pora zacząć od pierwszego, prostego kroku i później wykonać większy, trudniejszy. Małe cele są osiągalne i prowadzą do większych.

Motywację szczególnie wspieramy aktualnie poprzez realizację 3 ważnych potrzeb:

  • potrzebę niezależności, autonomii (to ja przejmuje kontrolę, to mój wybór);
  • potrzebę relacji z innymi (w aktualnej sytuacji wsparcie przy pomocy najbliższych i znajomych z mediów społecznościowych);
  • potrzebę pokonywania wyzwań i rozwoju osobistego.

Realizacja tych potrzeb to nie tylko wzmocnienie motywacji, ale również kształtowanie pozytywnego obrazu siebie, wzrost dobrej energii i samopoczucia oraz odczucie satysfakcji.

Dodatkowo proponuję dokonanie ważnego bilansu (konieczny papier i długopis). Zestawiamy z jednej strony, co tracimy utrzymując obecny stan rzeczy (czyli stan nic nierobienia, nie dokonywania zmian), z drugiej strony określamy, co możemy zyskać zmieniając dotychczasowy styl życia.

Trzymam kciuki za mądre wybory, dbajmy o siebie, róbmy to co możliwe DZISIAJ. Odzyskujmy realną kontrolę nad możliwą częścią naszego życia.

POWODZENIA!

Autor: Cecylia Krystek-Andrzejewska – psycholog